Ғылыми жұмыс
Шығыстану кафедрасының профессорлық-оқытушылық құрамының ғылыми қызметі
Оқу қазіргі уақытта Шығыстану кафедрасының барлық оқытушыларының базалық білімі бар. Оның ішінде ғылыми дәрежелер көрсеткіші-65%.
Оқытушылар құрамының сапалық құрамы кестесі 1
Кесте 1 Соңғы 5 жылдағы ПОҚ сапалық құрамы
|
Оқу жылы |
Жалпы профессор. құрамы (барлығы) |
Негізгі (штаттық профессорлық-оқытушылық) |
РhD |
Академиялық дәрежесі магистрант |
Шетелден келген оқытушылар |
% дәрежелілік |
|||
|
Ғылыми дәрежесі |
Ғылыми атағы |
|
|
|
|
||||
|
доктор |
кандидат |
Ппрофессор |
доцент |
|
|
|
|
||
|
2014-2015 |
27 (9) |
2 |
6 |
3 |
6 |
5 |
9 |
4 |
51,8 |
|
2015-2016 |
26 (10) |
3 |
4 |
3 |
4 |
5 |
10 |
4 |
46,1 |
|
2016-2017 |
31 (12) |
3 |
10 |
3 |
3 |
6 |
12 |
4 |
61,2 |
|
2017-2018 |
29 (13) |
3 |
8 |
3 |
5 |
5 |
13 |
4 |
55,1 |
|
2018-2019 |
26 (10) |
3 |
7 |
3 |
4 |
4 |
10 |
3 |
53,8 |
|
2019-2020 |
26 (10) |
3 |
7 |
3 |
4 |
4 |
10 |
3 |
53,8 |
|
2020-2021 |
26 (10) |
3 |
7 |
3 |
4 |
4 |
10 |
3 |
53,8 |
|
2021-2022 |
21 (20) |
3 |
5 |
7 |
2 |
3 |
7 |
3 |
55,8 |
|
2022-2023 |
18 (16) |
3 |
5 |
7 |
2 |
3 |
4 |
3 |
69 |
|
2023-2024 |
14(10) |
3 |
5 |
4 |
3 |
2 |
4 |
5 |
71,5 |
Білім беру бағдарламасын іске асыратын ПОҚ қызметінің маңызды бағыты ғылыми зерттеулер жүргізу болып табылады. Шығыстану кафедрасы меңгерушісі мен ПОҚ ұйымдастыруымен жыл сайын конференциялар, дөңгелек үстелдер, ғылыми семинарлар өткізіледі. Сонымен қатар, кафедраның соңғы жылдардағы ғылыми іс-шараларының ішінде мыналарды бөліп көрсетуге болады:
- 2020 жылғы 13 қарашада «Қазіргі халықаралық қатынастар контекстіндегі Шығыс елдері: проблемалар және зерттеудің жаңа тәсілдері» атты Халықаралық ғылыми-практикалық конференция өтті.
- 2021 жылдың 28 қаңтарында «Шығыс тарихын оқыту мен зерттеудің заманауи парадигмалары» атты Халықаралық ғылыми-әдістемелік дөңгелек үстел ұйымдастырылды.
-2021 жылдың наурыз-мамыр айларында «The Eurasian community and Central Asia» халықаралық жоба аясында кафедра апта сайын (жалпы саны – 15 дәріс) семинар ұйымдастырды, оған Жапония, Корея Республикасы, Қытай, Иран, Түркия, Египет, Ресей, Өзбекстан, Қырғызстан профессорлары қатысты. Олар Шығыстану кафедрасының студенттері алдында бакалавриат және магистратура бағдарламалары бойынша дәрістер оқыды.
-2022 жылғы 1 қарашада «Шығыс өркениетін зерттеудің дәстүрлері мен жаңа парадигмалары» атты Халықаралық ғылыми-практикалық конференция өткізілді.
2018 жылы кафедра мемлекеттік тілде «Шығыс елдерінің жаңа заман тарихы» атты ұжымдық оқулық шығарды.
Соңғы 2 жылда кафедра ПОҚ импакт-факторы бар 12 мақала, 5 ғылыми монография, мемлекеттік тілде 4 оқулық, ағылшын тілінде 1 оқулық (РФ басылымы) шығарды.
Халықаралық ынтымақтастық шеңберінде кафедра Кавказ университеті жанындағы "ELGER" ғылыми-оқу орталығымен (Карс қ., Түркия) бірлесіп Халықаралық қатынастар факультетінде ZOOM платформасында онлайн-форматта ғылыми конференциялар ұйымдастырды:
- «Түркі әлемінің өткені мен болашағы» XVIII Халықаралық ғылыми конференциясына Әзербайжан, Қазақстан және Түркияның 50-ден астам ғылыми және академиялық топтарының өкілдері қатысты (25 Қыркүйек 2021 ж.),
- Қазақстан мен Әзірбайжан арасындағы дипломатиялық қатынастардың орнағанына 30 жыл толуына арналған «Building cultural bridges to the future» XXX халықаралық ғылыми онлайн симпозиумы (2022 ж.30 Қыркүйек).
Шығыстану кафедрасы оқытушыларының күш-жігерінің арқасында ЕҰУ-да Синология, арабистика және түркология бойынша өзінің іргелі мектебі қалыптасты.
Т. ғ. д., профессор Қайыркен т. з. - ғалым-жазушы, аудармашы, Қытай тарихы мен мәдениеті, Қытай дереккөздеріндегі түркі халықтарының тарихы бойынша көптеген еңбектердің авторы (оның ішінде. «Қытай әдебиеті», «X-XIX ғасырлардағы қазақ-ойрат қатынастары», «Ұмытылған республика: Шығыс Түркістанның ұлттық азаттық қозғалысы (1940-1949 жж.)», «Ойратнаманың: Жоңғарияның қалыпсуы мен даму, жойлу», «Көне түркі ескерткіштеріндегі қытай жазбалары», «Тастағандағы тарих түркі ұстасының ұстайша жағдайы», «Қытай тарихы: ерте заман және ортағасырлар», Қытай ғалымы Су Бейхайдың «Қазақ мәдениетінің тарихы» және «Қазақтың жалпы тарихы» еңбектерінің аудармасы. «Аните заманнан-XX ғасырдың біртұтас жартысына дейіні» (4 том), «Қазақстан тарихына қатысты бержазбалар мен сирек кітабы» (Ұлытау монографиясы) (2020), «Күлтегін ескерткіш. Тарихи-деректанулық талдау» (2022). 2019 жылы түркология саласындағы ерекше еңбегі үшін Күлтегін атындағы сыйлыққа ие болды. 2020 жылы Қазақстан Президенті Қ. Тоқаевтың атынан алғыс хатпен марапатталып, отандық ғылымның дамуына қосқан үлесі үшін "Құрмет" орденімен марапатталды.
Ф.ғ.д., профессор С. А. Төлеубаева, Сиди Мұхаммед бен Абдиллах (Марокко), университетінің әдебиет және гуманитарлық ғылымдар факультетінің араб тілі мен әдебиеті бөлімінің түлегі. «Еуразия мақтанышы-2009» университетішілік конкурсының жеңімпазы, «2013 жылдың үздік оқытушысы» атағының, «Қазақстан Республикасының ғылымын дамытудағы еңбегі үшін» төсбелгісінің иегері (2020), республикада араб тілінен қазақ/орыс тіліне және керісінше синхронды және дәйекті аудармашы болып танылған (әлемдік және дәстүрлі діндер лидерлерінің I-VII съездерінің жұмысы кезінде, араб мемлекеттері басшылары мен жоғары лауазымды тұлғаларының Қазақстанға сапарлары, елдің жоғары басшылығының араб елдеріне сапарлары және т. б.). 200-ден астам ғылыми, ғылыми-танымал мақалалардың, аудармалардың, қазақ фольклорлық дәстүріндегі «Мың бір түн» монографиясының (2009), «Араб тілі. Оқиға мазмұнының мәтіндері» (2008), «Араб тілі. Оқиға сәтті» (2012), «Экономика саласындағы араб тілі» (2014), «Қазақстандағы Арабистика» (2020), «Классикалық және қазіргі Шығыстану» (2022).
Профессор Шығыстану, арабистика, фарабитану, Исламтану, жалпы тіл білімі, тіл теориясы, Шығыс елдерінің тарихы мен мәдениеті, лингвомәдениеттану, лингвистика, аударматану, Тарихи деректану, мәдениетаралық коммуникация, Ислам медиевистикасы, Таяу Шығыс зерттеулері мәселелерімен айналысады.
Т. ғ. к., профессор З. С. Ильясова «XIII-XV ғасырлардағы Дешті-и-Қыпшақ араб тарихи-географиялық дереккөздері», «Араб елдерінің тарихнамасы» (2019 ж.) атты оқу құралының, «Араб елдерінің тарихы (XVI-XIX ғғ.)» оқулығының (2020 ж.) авторы.
PhD докторлары Г.У.Биримкулова, А.У.Исаев, А.У.Тюлюбаеваның зерттеу салалары тіл білімі, әдебиет, шығыс тілдерін оқыту әдістемесі (қытай, парсы), аударматану, тарих, этнология, Аймақтану және Халықаралық қатынастар, геосаясат және шығыс және батыс елдерінің дипломатиясы. PhD докторы Г. У. Биримкулова – «ҚХР мен ЕО арасындағы трансөңірлік қатынастар жүйесіндегі Каспий аймағы» монографиясының авторы.
Филология ғылымдарының кандидаттары кафедрасының арабистері А.Әлібекұлы мен Г.К.Құрманғалидің ғылыми қызығушылықтары ортағасырлық араб-мұсылман өркениетінің әртүрлі аспектілерімен байланысты классикалық тақырыптарды қамтиды.. А. Әлібекұлы-«Египеттегі түркі-қыпшақ әдебиеті» монографиясының авторы, Г.Құрманғали «Ахмет Югинектің әдеби мұрасы» атты монографиясын жариялады.
Кафедраның ғылыми әлеуетіне т.ғ.д., профессор Б.Ж.Абжаппарова («Ежелгі Шығыс тарихы», «Modern oriental historical processes. Training manual», «Корея тарихы: ежелгі және орта ғасырлар», «Орталық Азия мүдделер тоғысында»). т.ғ. к., профессор К. М. Ильясова (ғалым-алаштанушы, «Орта ғасырлардағы Азия және Африка елдерінің тарихы», «Араб елдерінің тарихы (XVI-XIX ғғ.)», т. ғ. к., профессор А. М. Азмуханова (Джадидизм бойынша маман, «Қазақ мәдениеті тарихнамасының теориялық қолөнері», «Қазақ халқының ортағасырлар тарихы (12-жылдық эксперименталды мектеп арналған хрестоматия)», «Рухани жаңғыру: қазақ мәдениеттің тарихнамасы (ХІХ ғасыр ұлы-ХХ ғасыр басы)», «Халық қатынастары зерттеу әділеті», «Initiatives of the Republic of Kazakhstan in the International arena»).
Т.ғ. к., профессор К. М. Ілиясова 2019 жылы т. ғ. к., профессор З. С. Ілиясовамен бірге «Араб елдерінің тарихы (XVI-XIX ғғ.), 2021 жылы – «Орта ғасырлар тарихы (Шығыс)» оқу құралы.
Кафедраның аға оқытушысы Б.К.Мақанғали 2019 жылы әл-Фараби атындағы ҚазҰУ шығыстану факультетінің докторантурасында оқуын аяқтады.
2022 жылдан бастап кафедра профессоры Т.З. Қайыркеннің жетекшілігімен «Сырдария, Талас және Жетісудың ежелгі және ортағасырлық қалаларының тарихи-географиялық жағдайы: Қытай және араб дереккөздері негізінде» жобасы зерттелуде- АР14871737.
КАФЕДРАНЫҢ 2024 ЖЫЛҒЫ ҒЫЛЫМИ-ЗЕРТТЕУ ЖҰМЫСЫ ТУРАЛЫ ЕСЕБІ
КАФЕДРАНЫҢ 2023 ЖЫЛҒЫ ҒЫЛЫМИ-ЗЕРТТЕУ ЖҰМЫСЫ ТУРАЛЫ ЕСЕБІ
КАФЕДРАНЫҢ 2022 ЖЫЛҒЫ ҒЫЛЫМИ-ЗЕРТТЕУ ЖҰМЫСЫ ТУРАЛЫ ЕСЕБІ
